Kung ikaw at iyong asawa ay nahihirapan magkaroon ng anak, hindi ka nag-iisa. Sampu hanggang labinglimang porsyento ng mga magkasintahan sa Amerika ay baog. Ang pagkabaog ay nangangahulugang hindi mabuntis buntis kahit na madalas na nagtatalik sa loob ng ilang taon na walang anumang gamit ng proteksiyon.

Maaring ikaw o ang iyong kasama ang may isyu sa baog, pagkabaog dahilan upang hindi kayo magkaroon ng anak. Buti na lamang, maraming ligtas at epektibong paraan na nakatutulong upang mapataas ang tiyansa mong mabuntis.

Ano ang pagkabaog?

Masasabing baog ang babae o lalaki kapag hindi pa rin sila nagkakaroon ng anak kahit lumipas na ang isang taong madalas na pagtatalik na walang anumang proteksiyon.

Masasabing baog ang babae kung sinusubukan na niyang mabuntis sa loob ng isang taon nang hindi gumagamit ng contraceptives. Ang lalaki naman ay baog kung masyadong kaunti o kaya’y hindi malusog ang inilalabas niyang sperm. Maraming magkasintahan ang nahihirapan magkaroon ng anak at maraming dahilan sa likod nito.

Ano ang sintomas ng pagkabaog?

Ang pangunahing sintomas ng pagkabaog ay ang hindi pagkakaroon ng anak. Maaring mayroon o walang maramdamang anumang sintomas. Kung mayroong naramadaman na sintomas, madalas ito ay konektado sa dahilan ng pagkabaog.

Maraming bagay ang nakakaapekto sa pagbubuntis ngunit, hindi lahat ng sintomas na ito ay dahil sa pagkabaog. Para sa mga babae, ang madalas na factors ng pagkabaog ay:

  • Masakit o iregular na dalaw
  • Edad (mas matanda sa 35)
  • Endometriosis o Pelvic Inflammatory disease (at iba pang sakin sa reproductive organs ng babae)
  • Sumasailalim sa cancer treatment

Para naman sa mga lalaki:

  • Impeksiyon
  • Kaunting sperm (low sperm count)
  • Problema sa reproductive organs
  • Sumasailalim sa cancer treatment
  • Infections

Kung ikaw ay dumadaan sa mga katulad na salik gaya nito, maaring irekomenda ng iyong doktor na ikaw ay magpasuri upang makumpira kung ikaw nga ay baog.

Ano ang sanhi ng pagkabaog?

Ang paggawa ng bata ay mahirap. Maraming bagay na kailangan i-konsidera ang parehong kasarian. Kaya maraming dahilan kung bakit nagiging baog ang isang lalaki o babae.

Ang fertility ng babae ay apektado ng:

  • Hindi regular na ovulation.
  • Problema sa reproductive system (fallopian tubes, matris, obaryo).
  • Mga karamdaman gaya ng endometriosis kung saan ang tissue ng matris ay tumutubo sa labas nito at polycystic ovary syndrome (PCOS) kung saan nagkakaroon ng tumor ang obaryo.
  • Maagang menopause.
  • Sumasailalim sa cancer treatments gaya ng chemotherapy.
  • Paninigarilyo at pag-inom ng alak.
  • Pag-inom ng gamot para sa cancer, mga bukol, at fungus.
  • Pagiging overweight o underweight.
  • Diabetes

Ang fertility na lalaki ay apektado ng mga sumusunod:

  • Kaunti o hindi malusog na sperm.
  • Pagkakaroon ng varicocele: tumutukoy ito sa namamagang vein sa paligid ng itlog ng lalaki dahilan upang magkaroon ng mababang sperm count.
  • Mayroong bacterial infection sa itlog ng lalaki. Maari din itong sexually transmitted infection (STI).
  • Retrograde ejaculation: nangyayari ito kapag ang sperm ng lalaki ay napupunta sa kaniyang pantog sa halip na mapunta sa labas ng ari.
  • Mga autoimmune disorders tulad ng rheumatoid arthritis, lupus, at diabetes
  • Undescended testicles: isang kondisyon kung saan ang itlog ng lalaki ay nanatili lamang hanggang sa bahagi ng kaniyang tiyan. Ang normal na testicles ng lalaki ay dapat nakabitin mula sa tiyan hanggang sa scrotal sac.
  • Paninigarilyo, pag-inom ng anak, o paggamit ng droga.
  • Masyadong naiinitan ang mga itlog. Ito ay nangyayari kapag nagsusuot ng masyadong masikip na brief o pantalon. Maari din itong dulot ng matagal na paliligo at pagbabad sa mainit na tubig.

Ano ang gamot sa baog, pagkabaog?

Ang Infertility treatment na irerekomenda sa iyo ng doktor ay depende sa kung ano ang naging sanhi ng iyong pagkabaog.

Maari itong simpleng gamutan tulad ng pag-inom ng gamot hanggang sa mas komplikadong mga operasyon gaya ng paglalagay ng embrayo sa loob ng katawan sa pamamagitan ng assisted reproductive technology (ART).

Para sa kalalakihan, ang mga isyu na nakakaapekto sa kanilang fertility ay ang pagkakaroon ng hormonal imbalance o hindi kaya’y erectile dysfunction. Ang erectile dysfunction ay isang kondisyon kung saan hindi tumataas ang ari ng lalaki. Ang mga ganitong isyu ay kayang gamutin sa pamamagitan ng pag-inom ng gamot. Ang iba pang problema gaya ng bara sa mga daluyan ng sperm o ang pagkakaroon ng varicoceles sa itlog ay nangangailangan ng operasyon.

Para naman sa mga kababaihan, maaring pag-inom ng gamot o operasyon ang maging solusyon, depende kung gaano kalala ang kondisyon. Karamihan sa mga gamot na para sa female infertility ay para sa obaryo. Nakakatulong ang mga gamot na ito upang maglabas ng mas maraming itlog ang obaryo na magreresulta sa mas mataas na posibilidad ng pagkabuntis. Kakailanganin namang sumailalim sa operasyon kung may makikitang bara sa fallopian tube at iba pang bahagi ng reproductive system.